Wil je weten hoe gezond je bedrijf financieel is? De liquiditeitsratio laat zien of je onderneming genoeg geld heeft om korte termijnschulden te betalen. In dit artikel ontdek je de formule van de liquiditeitsratio, een duidelijk rekenvoorbeeld en wanneer je resultaat goed of slecht is. Zo kun je snel zelf de liquiditeit van je bedrijf berekenen en verbeteren. Probeer zeker ook eens onze handige gratis rekentool in dit artikel!

Wat is de liquiditeitsratio?

Liquiditeit is een ratio, een nuttig middel voor wie een jaarrekening moet beoordelen. Het geeft je een indruk over hoe goed of slecht een bedrijf er aan toe is. Een gezond bedrijf heeft niet alleen een goede solvabiliteit en rendabiliteit, maar ook een goede liquiditeit. Dit is dan ook een van de 3 belangrijkste financiële ratio’s voor ondernemers.

De liquiditeitsratio laat je zien of het bedrijf op korte termijn, zeg maar binnen het jaar, in betalingsproblemen zou kunnen raken. Als het te weinig middelen heeft om haar schulden op korte termijn te betalen is het hek van de dam.

Facturen van leveranciers kunnen niet meer betaald worden. Zijn die daar happy mee? Helemaal niet. Het duurt dan ook niet lang meer of zij draaien de kraan dicht. Voor leningen in de bank: van hetzelfde laken een broek. Ook de bank begint te mopperen en beslist om je bedrijf voortaan geen lening meer toe te staan wanneer je een zakelijke lening komt aanvragen. En de miserie begint.

Kortom, een slechte liquiditeit betekent heel snel een cirkel waar men nog moeilijk uit komt. Niet zelden is het dan ook het begin van het einde. De liquiditeitsratio berekenen is dan ook een van de cruciale tools (naast andere) om in te schatten of dit bedrijf er al dan niet goed voor staat.

Verschil tussen liquiditeit en solvabiliteit

De liquiditeit is samen met solvabiliteit een van de twee belangrijkste ratio’s. Je kan de ene niet bekijken zonder ook de andere mee te nemen in je oordeel.

De liquiditeit geeft een antwoord op de vraag: zal dit bedrijf op korte termijn in problemen komen? Kan het bedrijf haar korte termijnschulden betalen? Dat kan het maar als het genoeg vlottende activa en liquide middelen heeft.

Solvabiliteit betreft eerder de lange termijn: kan de onderneming ook over een paar jaar nog haar schulden betalen? Of komt dit bedrijf op termijn misschien wel in slechte papieren terecht?

BELANGRIJK INZICHT!

Solvabiliteit zegt iets over de gezondheid van een bedrijf op lange termijn, liquiditeit over de gezondheid op korte termijn

Verschil tussen liquiditeit en liquide middelen

Liquiditeit is niet hetzelfde als liquide middelen of geldbeleggingen. De liquide middelen en de geldbeleggingen zijn een deel van de vlottende activa. Het gaat om geld in kas of op rekening (liquide middelen) of om beleggingen.

Liquiditeit is daarentegen niet iets dat je zomaar uit een getal in de jaarrekening kunt aflezen. Het is eerder een ‘tool’ om te zien hoe gezond het bedrijf er op korte termijn voorstaat. Je moet om de liquiditeit te kennen eerst andere getallen uit de balans halen.

Formule om de liquiditeitsratio te berekenen

De liquiditeitsratio berekenen is echt niet moeilijk. Het lijkt voer voor specialisten, maar iedereen kan het. Jij dus ook. Je moet alleen twee gegevens uit de balans halen:

• Vlottende activa
• Kortetermijnschulden (= ‘schulden op ten hoogste 1 jaar’)

Je neemt eerst het volledige bedrag vlottende activa op het actief van de balans:

Op het passief neem je vervolgens de schulden op ten hoogste 1 jaar uit de balans:

Wanneer je beide uit de balans hebt gehaald hoef je niet veel meer te doen om de ratio te weten, enkel nog een eenvoudige formule toepassen.

Je bepaalt de liquiditeitsratio met volgende formule:

Liquiditeitsratio berekenen = vlottende activa  /   kortetermijnschulden

Door de vlottende activa te delen door de kortlopende schulden (schulden op ten hoogste 1 jaar) bekom je een percentage. Dit percentage heet de liquiditeitsratio. Simpel toch?

In het voorbeeld hierboven is de liquiditeitsratio op het laatste boekjaar dus 1.352.731 / 725.742 = 1,86

Merk op dat de liquiditeitsratio dus verband houdt met het nettobedrijfskapitaal, dat je berekent op een gelijkaardige manier, maar waar je geen deling maakt maar de schulden op ten hoogste één jaar aftrekt van de vlottende activa.

De idee achter de formule is dat een gezond bedrijf meer vlottende activa dan kortlopende schulden heeft.

Met de vlottende activa moet het bedrijf immers haar schulden die op korte termijn vervallen kunnen betalen. Als er te weinig vlottende activa zijn om aan de plichten op korte termijn te voldoen moet het bedrijf die middelen elders vinden.

Voorbeeldberekening van de liquiditeitsratio

Stel: je vlottende activa zijn €120.000 en je kortlopende schulden €80.000.

Liquiditeitsratio = 120.000 / 80.000 = 1,5

Een ratio boven 1 betekent dat het bedrijf voldoende liquide middelen heeft om aan korte termijnverplichtingen te voldoen.

Wat is een goede liquiditeitsratio?

De meeste auteurs hanteren als regel dat een goede liquiditeit begint bij een ratio van 1 of hoger. Met andere woorden: als het resultaat van de hogere formule 1 of hoger is heb je een goede ratio.

Maar opgelet: dat is de theorie. Theorie is interessant, maar nog geen praktijk. In praktijk blijkt 1 wel echt een minimum. Het is ‘voldoende’, maar ook niet meer dan dat. Wat als de voorraad niet meer verkocht raakt? Of als een klant niet meer betaalt? Dan duik je binnen de kortste keren onder de 1. De oorzaak ligt misschien zelfs buiten je bedrijf en je kan er weinig aan doen.

Daarom is het veiliger om te streven naar een liquiditeit van pakweg 1,2 tot 1,4. Zo heb je wat marge voor onvoorziene zaken. Een tegenslag betekent dan niet meteen dat je bedrijf ook in de problemen komt.

BELANGRIJK INZICHT!

Een liquiditeitsratio hoger dan 1 wordt beschouwd als een goede liquiditeitsratio

Sector

De behoefte aan liquiditeit verschilt ook erg per sector. Sommige sectoren hebben door de aard van hun activiteit meer liquiditeit nodig dan andere. Denk maar aan grootwarenhuizen, bederfbare artikelen, seizoensgebonden producten, noem maar op.

Alarmsignaal

Een liquiditeit onder de 1 betekent nu ook weer niet dat het bedrijf morgen failliet zal gaan. Wanneer dit één boekjaar gebeurt en op tijd wordt verholpen hoef je je niet meteen zorgen te maken.

Een alarmbel in je hoofd moet wel afgaan wanneer de liquiditeitsratio al twee of drie jaar op rij dramatisch laag is. Met ‘dramatisch’ bedoelen we pakweg 0,65 of lager.

Statistisch onderzoek van bedrijven als CompanyWeb hebben getoond dat een bedrijf met al drie jaar op rij zo’n lage liquiditeit een hoge kans heeft om failliet te gaan.

Een systematisch slechte liquiditeitsratio kan worden gezien als een belangrijk alarmsignaal dat het slecht gaat met een bedrijf.

Liquiditeitsratio berekenen is een momentopname

Vergeet ook niet dat de liquiditeit een momentopname is. Je haalt ze uit de balans, een foto genomen op de laatste dag van het boekjaar. Eén grote transactie een dag later kan het resultaat al helemaal veranderen. Het kan beter of slechter worden.

Daarom sluit goede liquiditeit ook niet met zekerheid betalingsproblemen uit. De ‘foto’ van de balans werd misschien op een moment genomen dat de liquiditeit goed was.

Hoe hoger hoe beter?

Dus met andere woorden: hoe hoger de liquiditeit, hoe beter? Was het maar waar. Zoals met veel zaken in balanslezen is ook dit een veel genuanceerder verhaal. Dat een hoge liquiditeit zaligmakend is is één van de grootste misvattingen over balanslezen.

Een bedrijf met hoge liquiditeit heeft natuurlijk veel marge. Er moet al veel misgaan voor zo’n onderneming écht in de shit belandt. Maar een heel hoge ratio duidt er ook op dat het bedrijf te weinig investeert.

Dit is op lange termijn ook weer nadelig. Niet investeren betekent stilstaan. En stilstaan is? Juist, achteruit gaan. Terwijl andere bedrijven in de sector naarstig in nieuwe technologie of nieuwe methodes investeren blijft dit bedrijf ter plaatse trappelen of vasthouden aan wat nu goed werkt maar waardoor het misschien over vijf jaar hopeloos achterop hinkt.

Kortom, het is beter om een te hoge liquiditeit te hebben dan een te lage. Maar hoger is op lange termijn niet altijd beter! In onze top-5 met de beste boeken over balanslezen vind je een aantal boeken die dieper ingaan op deze aspecten.

Liquiditeitsratio berekenen: verschillende soorten liquiditeit

Over liquiditeit is het laatste woord nog niet gezegd. De term heeft veel gezichten. De meest frequente liquiditeitsratio’s zijn de current ratio en de quick ratio.

Current ratio

De bovenstaande formule, vlottende activa gedeeld door korte termijn schulden, is de meest gebruikte berekening. Men noemt dit ook wel de algemene liquiditeit, of, om slim en geleerd te doen en anderen te overbluffen, de ‘current ratio’.

De enge liquiditeit of quick ratio

Er bestaan verfijndere berekeningswijzen dan die van de current ratio. Frequent gebruikt is de enge liquiditeit. Ook hier bestaat een mooier klinkende term voor hetzelfde: de quick ratio.

Soms spreekt men ook wel van de ‘thesaurie’ of de ‘acid test ratio’. Vanwaar de term ‘acid test’ komt? Geen idee. Het doet eerder denken aan een of andere test in een labo om de zuurte te bepalen dan aan een financiële ratio.

Simpel uitgelegd is de enge liquiditeit hetzelfde als de algemene, maar dan zonder de voorraden. De voorraden zijn er uitgehaald. Dit omdat voorraden nu eenmaal het minst liquide deel van de vlottende activa zijn.

Met andere woorden: je zet voorraden niet zomaar even vlug in cash om. Wat ben je met een voorraad grondstoffen zolang er geen afgewerkt product is van gemaakt? Dan moet het nog verkocht raken en ook nog betaald worden. Kortom, voorraden zijn de minst liquide vlottende activa.

Zo bereken je de quick ratio:

Enge liquiditeit = (vlottende activa – voorraden) (gedeeld door) (korte termijn schulden)

Vooral voor bedrijven en sectoren met belangrijke voorraden is het essentieel om naar de quick ratio te kijken. Volstaan de vlottende activa ook zonder al die voorwaarden voor de korte termijn schulden?

Maar in sectoren met weinig voorraden heeft het weinig zin om de quick ratio bovenop de current ratio te berekenen. Denk maar aan de dienstensector. Men verkoopt een bepaalde dienst of service. Voorraden van grondstoffen aanleggen is in zo’n business niet nodig.

Zelf je liquiditeitsratio berekenen met onze gratis tool

De ‘gecorrigeerde’ liquiditeitsratio berekenen

In de vlottende activa zitten vaak ook zaken die eigenlijk weinig waarde hebben. Door de volledige vlottende activa te nemen om de liquiditeit te berekenen krijg je soms een gekleurd, overdreven positief beeld.

Denk maar aan de rekening courant bestuurder. In een Belgische balans vind je die meestal onder de rubriek ’41 – overige vorderingen’. Zogezegd een actief van het bedrijf, maar eigenlijk geld dat door de zaakvoerder uit het bedrijf is gehaald voor privé gebruik.

Zeker wanneer hier grote bedragen staan is het dus aan te raden dit uit de vlottende activa te halen voor je ze deelt door de schulden op korte termijn.

BELANGRIJK INZICHT!

Op de formule om de liquiditeitsratio te berekenen kan je in sommige gevallen correcties toepassen op een correcter beeld te verkrijgen

Handige hulpmiddelen om zelf aan de slag te gaan

Wil je direct meer grip op je boekhouding en je financiële kennis uitbreiden? Bekijk hieronder handige hulpmiddelen die wij aanraden om meteen praktisch aan de slag te gaan:

• Tools:
  Bekijk e-Boekhouden.be en probeer het gratis – gebruiksvriendelijke boekhoudsoftware (ideaal voor zelfstandigen en starters)
• Boekentip:
  Bekijk het boek De basis van de balans – je vindt in dit boek meer info over zaken die in dit artikel aan bod kwamen
• Cursussen:
  Bekijk de interessante cursus balanslezen bij Centrum voor Afstandsonderwijs waarin je dieper duikt in het onderwerp van dit artikel

Disclaimer: deze links zijn affiliate links en bezorgen de site een kleine commissie als je via deze links een aankoop doet.

Veelgestelde vragen (FAQ) over liquiditeitsratio berekenen

Vond je dit artikel nuttig? Op de hoogte blijven van nieuwe, gelijkaardige interessante artikelen was nog nooit zo makkelijk. Schrijf gewoon in op onze gratis nieuwsbrief! Volg ook onze pagina op LinkedIn!